BREAKING: Noordhollandse fusie voor jaren onder de rechter

3 febr.- ‘Dat kan nog een interessant juridisch proces worden,’ zei Martijn Gebbink (D66) precies een jaar geleden tegen de Gooi en Eemlander. Aanleiding was toen het rapport van Deloitte. Vandaag krijgt die voorspelling in dezelfde krant een bijzondere lading: Rob Bruintjes maakt een zaak aanhangig bij het Europese Hof. Dat maakt de kans van slagen op de voorgenomen fusie ineens een stuk kleiner. Besluitvorming over een zaak die onder de rechter is, staat op gespannen voet met het principe dat de rechterlijke macht onafhankelijk en ongehinderd haar werk moet kunnen doen.

 

 

 

De kern van Bruintjes klacht is, dat Noord-Holland besloten heeft dat Blaricum per 1 januari 2021 opgeheven kan worden. Dat is vastgelegd in een brief. Tegen dit besluit is geen beroep of bezwaar mogelijk. Het schendt wel een fundamenteel recht: iedereen heeft in een democratie het recht om verkozen te worden. In de grondwet is vastgelegd dat een raadslid voor vier jaar gekozen wordt. Noord-Holland wil daar nu minder dan drie jaar van maken.

 

 

De wet maakt het vervroegen van verkiezingen mogelijk, maar verbindt termijnen aan de besluitvorming. De provincie houdt zich niet aan die termijnen. Het gevolg is dat er nu onzekerheid is over de termijn die geldt voor de raadsleden die op 21 maart gekozen worden. Dat is een schending van het passieve kiesrecht.

 

 

 

 

Als een kandidaat-raadslid deze schending wil aanvechten, moet hij terecht kunnen bij de rechter. Dat is zo geregeld in het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens. De provincie heeft in een brief aan de gemeente Laren laten weten dat er geen beroep of bezwaar mogelijk is. Pas als er een herindelingsadvies ligt, start er een zienswijzeprocedure.  We zitten dan in het najaar, ver na de verkiezingen.

 

Allereerst zal het Europese Hof de klacht moeten beoordelen op ontvankelijkheid. Eén van de eisen is dat nationaal de rechtsmiddelen zijn uitgeput. Normaal gesproken moet Bruintjes dus tot en met de Hoge Raad in Nederland nul op het rekest gekregen, voordat hij in Straatsburg bij het Hof kan aankloppen. Het probleem is alleen dat hij in Nederland niet naar de rechter kan. In het bestuursrecht is een formeel besluit nodig, voordat je iets kunt aanvechten. De brief van november is dat niet.

 

 

 

 

 

 

Toch worden de kandidaat-raadsleden in hun rechten aangetast: het voorgenomen besluit om Groot-Huizen te vormen, leidt tot onduidelijkheid over het mandaat dat ze van de kiezer krijgen. Geldt dat wel voor vier jaar? Welk coalitie-akkoord moet er worden geschreven na de verkiezingen, een akkoord wat realiseerbaar is in minder dan drie jaar, of een akkoord wat in vier jaar uitgevoerd kan worden?

Bruintjes is niet de man om beledigd te zijn over het inperken van zijn recht op een raadszetel. Hij profileert zich als een echte volksvertegenwoordiger, altijd in gesprek met mensen in het dorp. Zijn partij, Democratisch Alternatief Blaricum, was koud opgericht of er was een avond waarop iedereen welkom is om thema’s aan te kaarten. Ik vermoed dat Bruintjes de juridische weg kiest om zand tussen de toch al traag draaiende fusieraderen te strooien. In juridisch opzicht maakt zijn motivatie niet uit. Passief kiesrecht is een grondrecht, verankerd in de grondwet. De overheid spreekt uit dat recht in te gaan perken en er is geen mogelijkheid om daar tegenin te gaan.

Bij een mensenrechtenschending denk je al snel aan opsluiten zonder proces, martelingen of staatscensuur. Maar het Europese Verdrag voor de Rechten van de Mens regelt ook dat iedereen zijn recht moet kunnen halen. De eerste zin van Artikel 6 van dit verdrag luidt: “Bij het vaststellen van zijn burgerlijke rechten en verplichtingen of bij het bepalen van de gegrondheid van een tegen hem ingestelde vervolging heeft een ieder recht op een eerlijke en openbare behandeling van zijn zaak, binnen een redelijke termijn, door een onafhankelijk en onpartijdig gerecht dat bij de wet is ingesteld.”

 

Het is zonneklaar dat passief kiesrecht valt onder burgerlijke rechten. Bruintjes moet dus met zijn zaak naar de rechter kunnen. Omdat het bestuursrecht een formeler besluit vereist dan een brief met een voornemen, kan hij dat niet. Toch heeft de brief gevolgen: hij kent het mandaat niet als hij straks verkozen wordt. En Artikel 13 bepaalt: “Een ieder wiens rechten en vrijheden die in dit Verdrag zijn vermeld, zijn geschonden, heeft recht op een daadwerkelijk rechtsmiddel voor een nationale instantie, ook indien deze schending is begaan door personen in de uitoefening van hun ambtelijke functie.”

 

De ontvankelijkheid tenslotte, wordt geregeld in Artikel 35. Het eerste lid: “Het Hof kan een zaak pas in behandeling nemen nadat alle nationale rechtsmiddelen zijn uitgeput, overeenkomstig de algemeen erkende regels van internationaal recht, en binnen een termijn van zes maanden na de datum van de definitieve nationale beslissing.” Omdat er geen nationale rechtsmiddelen zijn, en dat juist de kern van de schending is, voldoet Bruintjes aan dit vereiste.

Hij kan dat overigens eenvoudig nagaan door bij de Nederlandse rechter een kort geding te starten met de eis dat Noord-Holland het verlengen van de ARHI-procedure intrekt. Als hij daarin op grond van de huidige regels inderdaad niet ontvankelijk wordt verklaard, is het onbetwistbaar dat hij geen rechtsmiddel heeft gecreëerd.

Noord-Holland heeft zich met het besluit de wettelijke termijnen niet te respecteren, geen dienst bewezen. Amper een week nadat de Gooi en Eemlander schreef dat het ontrafelen van de BEL Combinatie een tijdrovende en dure zaak wordt, hangt er nu een jarenlange procedure boven de markt. Volksvertegenwoordigers in de bankjes van provinciale staten, de tweede en laat staan de eerste kamer, zullen hun vingers niet willen branden aan het dossier zolang het onder de rechter is.

Maar eindeloos uitstel laten de termijnen in de wet ARHI echt niet toe. Dat betekent dat nadat de procedure klaar is, de provincie opnieuw moet beginnen bij vakje 1: urgentie beoordelen en open overleg starten. Je kunt je afvragen of er tegen die tijd een gedeputeerde te vinden is die met frisse moed aan de klus wil beginnen. De les die de provinciebestuurders kunnen leren is: doe geen voorstellen waar geen enkel draagvlak voor is.  Blog Niels Rood




Ga terug

Publicatie datum: 3-2-2018

[Laren in beeld]

[Column]

Wat veel mensen weten (maar niet mogen weten) over de provincie Noord-Holland en de fusies in het Gooi

23 apr.- Op 7 november 2017 lag de gevoelstemperatuur buiten maar net boven het vriespunt. Maar binnen, in de statige collegekamer in het provinciehuis van Noord-Holland steeg de temperatuur wellicht; in ieder geval zal er een verhitte discussie plaats hebben gevonden. In de iPads zat het voorstel van de portefeuillehouder herindeling Gooi, maar het kon niet op gen  Lees verder

[Kijk op Laren]

Karin en Peter en fractie van harte gefeliciteerd

10 mei. Gisterenavond zijn maar liefst twee wethouders van Larens Behoud voor het nieuwe college van B&W van Laren beëdigd. Voor de geschiedenis van Larens grootste politieke vereniging een historische avond. Nooit waren  Lees verder

[Het weer in Laren]

22,5°Cvr
21°Cza
20°Czo
21,5°Cma

[Opinie]

Opinie: Akkoord Gooistad door HvH is regelrecht kiezersbedrog

5 mei.- Als Hart voor Hilversum, zoals het nu lijkt, definitief akkoord gaat met het opgaan van Hilversum in één regiogemeente, is dat niets minder dan kiezersbedrog. Bronnen die direct betrokken zijn bij formatiegesprekken in de mediastad melden dat HvH, D  Lees verder

[Nieuws uitzendingen]

  • Bekijk video beelden van de NOS op nos.nl
  • Bekijk video beelden op RTV NH
  • Bekijk video beelden op de website van Radio 6 FM TV

[Schetsen van Laren]

Bol an (16)

24 mei.- In de zomermaanden van 1887 zag het huidige Museumplein er uit als de sprookjeswereld van Anton Pieck.  In Amsterdam werd de Internationale tentoonstelling van Voedingsmiddelen gehouden. All  Lees verder

[Volg Larens Behoud op]