Slaven van de sigaret

7 nov.- Eigenlijk zou nicotine helemaal verboden moeten worden, vindt longarts Silvia Hiep van Tergooi. Maar omdat dat niet binnen afzienbare tijd gebeurt, probeert ze op andere manieren mensen van het roken af te krijgen. „Als je ziet wat er allemaal wordt gedaan om kinderen verslaafd te maken, mag je spreken van misdadige praktijken.”

Er zal geen roker meer te vinden zijn die niet weet dat de sigaret slecht voor je is. Het negeren van de gevaren is er met de vele waarschuwingen tot op de pakjes aan toe ook niet meer bij. Maar stoppen met roken, het blijft lastig. Tergooi-longarts Silvia Hiep ziet in de praktijk wat roken doet en probeert mensen ervan te overtuigen dat stoppen altijd zin heeft. Hoe eerder hoe beter, maar ook als je al oud of ziek bent is er winst te behalen. Zo is de behandeling bij ernstige rokersziekten zoals longkanker minder effectief als de patiënt doorrookt. Bij COPD, ook wel bekend als longemfyseem, stabiliseert de aandoening meestal zodra de patiënt de sigaret opgeeft. Het grote probleem van deze aandoeningen is volgens Hiep dat de longen enorme reserves hebben, waardoor de ziekte laat ontdekt wordt. „Bij COPD merk je het vaak pas echt als de helft van de longfunctie beschadigd is. Bij driekwart kan je nog denken dat je niet meer de conditie van vroeger hebt, maar is het dagelijks leven nog wel te doen. Daarom komen mensen hier pas laat en dan moeten ze nog stoppen. Bedenk je dat de gemiddelde roker vijf stoppogingen nodig heeft voor het echt lukt. Je bent dan weer een aantal jaar verder en dan is er misschien nog maar dertig procent van de longfunctie over.”

Daarom is het zaak om rokers die nog nergens last van hebben te motiveren om te stoppen. Hiep zette zich afgelopen maand in voor ’Stoptober’, een initiatief van onder meer KWF Kankerbestrijding, de Hartstichting en het Longfonds. Het is de bedoeling om rokers een maand te laten stoppen. „Maar we hopen natuurlijk dat men in die periode al de verbetering merkt en definitief stopt”, zegt Hiep, die mensen op de markt van Bussum en voor het Tergooi ziekenhuis in Hilversum rekruteerde. „De meeste mensen die we aanspreken weten heus wel hoe slecht het is. Je hebt een paar verschillende typen rokers. De ene groep blijft in ontkenning en zegt dat het allemaal bekend is, maar probeert ervoor weg te lopen. Een ander type roker zegt dat het zijn eigen keuze is. Maar ook zij zijn slaaf van de sigaret en kunnen niet makkelijk stoppen. Ik denk dat ze dat ook wel weten, maar zeggen dat het je eigen keuze is klinkt stoerder en zo lijkt het alsof je toch de controle hebt. De laatste groep die ik veel zie geeft toe te willen stoppen, maar denkt dat het onmogelijk is. Daar heb ik dan een ingang om ze te helpen en te motiveren.”

Pensioenfonds

De strijd van Hiep beperkt zich niet alleen tot de rokers. Toen ze er een aantal jaar geleden achter kwam dat het pensioenfonds voor medisch specialisten geld belegde in de tabaksindustrie, kwam ze in actie. Ze schakelde haar bekende collega Wanda de Kanter in, met het resultaat dat het pensioenfonds direct stopte met de beleggingen. Die successen springen eruit, maar longarts is niet altijd het leukste vak. Je patiënten hebben meestal een chronische ziekte, of erger. Hiep behandelt vooral COPD-patiënten, maar moet ook longkankerpatiënten het slechte nieuws vertellen. Ook hier speelt een rol dat de longen zelf geen klachten geven.

Uitzaaiingen

„Een ruim aantal komt pas hier terecht via de neuroloog, door uitvalverschijnselen. Dan is de longkanker al uitgezaaid naar de hersenen. In andere gevallen breekt iemand iets, terwijl er helemaal geen reden toe was. Je ergens aan stoten kan genoeg zijn bij uitzaaiingen naar de botten. Het afschuwelijke is dus dat ik mensen dan moet vertellen dat ze nog maar kort te leven hebben, terwijl ze nog geen idee hebben. Als arts leer je om duidelijk te zijn. Je moet zeggen dat er geen genezing meer mogelijk is, want anders wordt het niet goed gehoord. Natuurlijk zeg ik dat we ze niet laten vallen en er alles aan doen om het leven zo lang en prettig mogelijk te laten duren, maar het blijft verschrikkelijk.”

Stigma

Waar veel kankerpatiënten op sympathie kunnen rekenen van de maatschappij en de omgeving, heeft longkanker toch een beetje het stigma ’eigen schuld’. Want, zo wordt geredeneerd, dan had je maar niet moeten roken. In 85 procent van de gevallen is tabak de veroorzakende factor. „Maar natuurlijk kan je dan niet zeggen dat het je eigen schuld is”, zegt Hiep. „Jonge mensen willen experimenteren en zijn verslavingsgevoelig. Als je dat met nicotine doet kan je een erg hoge prijs betalen, maar niemand weet op die leeftijd waar hij aan begint. We doen allemaal wel eens wat geks, alleen zijn sigaretten zo verslavend dat het niet te overzien is. Patiënten worstelen met het gevoel van eigen schuld. Longkanker is helaas zo agressief, dat er bijna geen patiëntenvereniging van overlevenden is. Bij borstkanker bijvoorbeeld is zo’n vereniging heel actief in het aandacht vragen voor de ziekte.”

Hoestbui

Het verhaal dat roken een eigen keuze is komt steeds meer onder druk te staan. Onder leiding van advocaat Bénédicte Ficq wordt de tabaksindustrie aangeklaagd. Want in de jaren zestig was een sigaret anders dan nu. Een jonge roker moest het leren, er even doorheen. Diep inhaleren was in het begin door de prikkeling uitgesloten en leidde onherroepelijk tot een hoestbui. In de cijfers is dan ook terug te zien dat een groot aantal rokers kon stoppen toen de vernietigende effecten duidelijk werden. In de jaren zestig rookte negentig procent van de Nederlandse mannen, in de jaren negentig had zestig procent zonder hulpmiddelen of therapie de verslaving verslagen. Volgens Hiep is dat niet los te zien van de additieven die tabaksfabrikanten in de sigaretten hebben gestopt. Er zitten lekkere smaakjes in, zoals cacao en vanille. Wat te denken van hoestremmers, zodat je luchtwegen minder geprikkeld worden en een jonge roker wel gelijk flink kan inhaleren. En de toegevoegde menthol in een sigaret, die de luchtweg wijder maakt. Zo kan je dieper inhaleren en raak je verslaafder. De gaatjes in de filter knijp je automatisch dicht met je vingers en lippen, waardoor je veel meer schadelijke stoffen binnenkrijgt dan wat er op het pakje staat. Daarom, vindt Hiep, is het woord ’sjoemelsigaret’ zo sterk. „Het doet denken aan wat er in de auto-industrie is gebeurd. Als je bedenkt dat dit allemaal willens en wetens wordt gedaan om kinderen verslaafd te krijgen en vervolgens verslaafd te houden aan een dodelijk product, mag je spreken van misdadige praktijken.”

Eigenlijk zou nicotine in het rijtje van verboden drugs moeten komen, vindt Hiep. Het is net zo verslavend als heroïne en doordat het via de longen wordt opgenomen geven de hersenen zeven seconden na inhalatie al het beloningshormoon dopamine af.

Om Nederland rookvrij te maken is nog veel nodig, de sigaret van de werkvloer verbannen is minder ingewikkeld. Tergooi heeft de ambitie om vanaf 1 januari 2019 rookvrij te zijn, wat betekent dat de rookcabines bij de ingangen van de locaties Hilversum en Blaricum worden gesloten en het niet meer toegestaan is om op het terrein een peuk op te steken.

De medewerkers mogen daarbij niet meer in het ziekenhuisuniform roken. Hiep weet dat het plan op verzet zal stuiten, maar ze is ervan overtuigd dat Tergooi moet doorzetten. „Je moet de verslaving niet faciliteren. Doen we dat wel, dan geven ook wij toe. We moeten het zo organiseren dat mensen niet meer willen roken. We gaan cursussen en groepstrainingen geven en we geven nicotinevervangers aan wie daar behoefte aan heeft.”

Niet alleen medewerkers zullen er moeite mee hebben, verslaafde patiënten wacht ook een onaangename verrassing. Want zij kunnen ook nog eens minder makkelijk het terrein verlaten. „Maar als je aan alcohol verslaafd bent vindt niemand het gek dat het ziekenhuis je niet een fles wijn geeft”, kaatst Hiep de bal terug.

„Je moet je goed bedenken dat bij veel aandoeningen de kans op complicaties groter is als je rookt. We willen als ziekenhuis de beste behandeling geven die mogelijk is en ook het beste resultaat behalen. Dat krijg je niet voor elkaar als je roken toestaat. Je helpt niemand door te zeggen: ’ga maar lekker buiten roken’.”

Vader

Hiep stak vroeger sporadisch een sigaret op, maar werd nooit een roker. „Ik vond het vies en begon meteen te hoesten. Ik heb gelukkig niet doorgezet. Mijn vader is op zijn zestigste gestorven aan de gevolgen van roken. Als iemand in mijn omgeving rookt begin ik er vroeg of laat over, ik kan me niet inhouden. Wel vraag ik dan of ik het er over mag hebben, dat doe ik ook bij patiënten. Als mensen er niet over willen praten houdt het voor die keer op, misschien willen ze het de volgende keer wel. Ongevraagd advies werkt niet, maar als het lukt om iemand te motiveren maakt me dat erg blij. Gemiddeld leeft een niet-roker tien tot vijftien jaar langer en met wat ik allemaal gezien heb weet ik wat een succesvolle stoppoging oplevert.” Bron: Gooi en Eemlander




Ga terug

Publicatie datum: 7-11-2017

[Laren in beeld]

[Column]

Larens Behoud: Handen af van de Gooise hei

14 sept.- Larens Behoud heeft met afschuw kennis genomen van de in Hilversum gepresenteerde toekomstvisie waar de gemeente Hilversum aan heeft meegewerkt. Een weg over de hei van de A1 bij Bussum naar het Mediapark in Hilversum , al of niet met kabelba  Lees verder

[Kijk op Laren]

Bedankspeech Sean Bogaers aan vrijwilligers

Larens Behoud-gemeenteraadslid en jongerenwerker  Sean William Bogaers (29)hield  vrijdagavond 7 september 2018 in het Larense Brinkhuis  op jaarlijkse vrijwilligersavond een monumentale blikopener./speechvrijwilligersavond 2018ode aan de vrijwilligerswerk (de Warrekam)   goedenavond dame  Lees verder

[Het weer in Laren]

14°Cza
13°Czo
11°Cma
11°Cdi

[Opinie]

Gooi en Eemlander: Moeder Jaeger verdient Gooise dank

17 sept.- Denken plannenmakers er nu wel of niet aan om asfaltmachines de Westerheide op te sturen om het Mediapark beter bereikbaar te maken voor auto’s? Sinds maandag beroert die vraag de Gooise gemoederen. De Hilversumse wethouder Wimar Jaeger ( zie foto)  verantwoordelijk voor media, en economie,  Lees verder

[Nieuws uitzendingen]

  • Bekijk video beelden van de NOS op nos.nl
  • Bekijk video beelden op RTV NH
  • Bekijk video beelden op de website van Radio 6 FM TV

[Schetsen van Laren]

Bol an (33)

19 sept.-  Toen ik in het najaar van 2001 werd gevraagd de politieke arena van Laren te betreden, vroeg ik mij af of ik het wel kon. Een afweging die altijd mijn drijfveer is geweest.  Ik begon na te denken hoe ik de Laa  Lees verder

[Volg Larens Behoud op]