Een eeuw seks, westerns en betere film

5 nov.- Met de sloop van City aan de Herenstraat verliest Hilversum een stuk van de rijke bioscoopgeschiedenis. Op die plek zagen veel Hilversummers voor het eerst bewegend beeld. Hilversum telde in de vorige eeuw veel bioscopen: Flora, New York, Casino, Rex, Churchill.

Een eeuw seks, westerns en   ’betere’ film



'Meis­jes in­ter­naa(k)t, Char­ley's tan­te nackt, 18 jaar'. Aan de tekst op het gro­te uit­hang­bord van bios­coop City aan de He­ren­straat is niets ge­heim­zin­nigs.
Het is 1970 en op het pro­gram­ma van het Hil­ver­sum­se film­the­a­ter staat op­val­lend veel bloot. Het is het al­ou­de ver­haal, loopt iets niet lek­ker dan gooi je seks in de strijd. Suc­ces ver­ze­kerd. En het gaat be­gin ja­ren ze­ven­tig niet lek­ker met het bios­coop­be­zoek. De po­pu­la­ri­teit van te­le­vi­sie en kort daar­op de in­tro­duc­tie van de vi­deo zijn daar de oor­za­ken van. De bios­co­pen kun­nen de con­cur­ren­tie van deze nieu­we me­dia am­per aan. Het ant­woord vin­den ze in seks­films met ti­tels als 'Ero­ti­sche ca­pri­o­len van de deur­waar­der', ’Het meis­je met de flu­we­len tong', 'Deen­se snoep­jes in Ti­rol'.

Chur­chill

Een nieuw gen­re dat men­sen wel naar de bios­coop krijgt. Ze draai­en niet in ran­zi­ge ach­ter­af­zaal­tjes maar in alle keu­ri­ge bios­co­pen van Hil­ver­sum in die da­gen. Ge­woon naast de wes­terns en de 'be­te­re' films. In een uit­ga­ve uit 2011 van het blad Ei­gen Perk van de his­to­ri­sche kring Al­bertus Perk uit Hil­ver­sum be­schrijft Ine­ke de Ron­de de ge­schie­de­nis van de bios­co­pen in Hil­ver­sum uit­voe­rig. Bios­coop Chur­chill aan de Ha­ven­straat groei­de uit tot dé por­no­bios­coop van Hil­ver­sum. Daar ver­dwe­nen de 'ge­wo­ne' films uit de pro­gram­me­ring en bleef al­leen bloot over. Chur­chill hield het vol tot een brand in 1986 een eind aan de bios­coop maak­te.

Als eind dit jaar bios­coop City aan de He­ren­straat te­gen de vlak­te gaat komt er een eind aan meer dan een eeuw film kij­ken op die lo­ca­tie. De al­ler­eer­ste film­voor­stel­ling in Hil­ver­sum (kro­ning van ko­nin­gin Wil­hel­mi­na) vindt wel­is­waar op 13 ok­to­ber 1898 in Con­cert­ge­bouw Hof van Hol­land plaats, schrijft De Ron­de, maar in de tien ja­ren die vol­gen is Con­cert­ge­bouw de Har­mo­nie aan de He­ren­straat de plek waar re­gu­lie­re film­voor­stel­lin­gen ge­hou­den wor­den. De Har­mo­nie is la­ter ver­bouwd tot City.

In de be­gin­ja­ren reis­den de ei­ge­na­ren van de ap­pa­ra­tuur met hun pro­jec­to­ren door het land. Vaak langs ker­mis­sen. Van­af sep­tem­ber 1910 be­schikt Elec­tro-Bios­co­pe-De Har­mo­nie over ei­gen vas­te ap­pa­ra­tuur en kun­nen Hil­ver­sum­mers elke woens­dag en zon­dag naar de bios­coop.

Het nieu­we me­di­um wordt in kor­te tijd po­pu­lair. Op 11 juli 1913 opent bios­coop New York (in 1935 wordt op die plek Rex ge­bouwd) aan de Groest de deu­ren. In 1919 gaat Flo­ra (la­ter Chur­chill) aan de Ha­ven­straat van start. Bij de ope­ning meldt een ver­slag­ge­ver van De Gooi- en Eem­lan­der dat de ope­nings­film ’De vijf stui­vers van La­varè­de’ was. Een pit­tig strijk­je zorg­de ’al naar de stem­ming, welk het licht­beeld had te wek­ken, voor vrool­ij­ke en me­lan­cho­lie­ke wijs­jes'. En in 1927 be­gint Ca­si­no (la­ter Euro en nu food­hall Mout) aan de Naar­der­straat. Be­hal­ve films zijn in de bios­co­pen ook voor­stel­lin­gen te zien, ca­ba­ret, mu­ziek en va­riété. Er is live-mu­ziek om de stom­me films te be­ge­lei­den en een ex­pli­ca­teur legt het pu­bliek uit wat er in de film ge­beurt.

Moord­par­tij­en

De po­pu­la­ri­teit van de film brengt ook zor­gen met zich mee, zor­gen over de slech­te ef­fec­ten van de beel­den op kin­de­ren. Die zien moord­par­tij­en en 'on­ze­de­lijk ge­drag'. Het leidt uit­ein­de­lijk tot de la­te­re film­keu­ring.

Flo­ra heeft in 1929, zo schrijft De Ron­de, de pri­meur van de tal­kie, de ge­luids­film: ’The show­boa­t' is de ti­tel. Ge­luid en beeld lo­pen die eer­ste tijd niet al­tijd syn­chroon. Van­uit de zaal klinkt re­gel­ma­tig 'lang­za­mer'.

Van de zes bios­co­pen die Hil­ver­sum in de ja­ren vijf­tig telt is er niet één meer over. Euro en City zijn op­ge­gaan in Vue op het Markt­plein. De plek voor de 'ar­t­hou­se-films' was ja­ren­lang Fiësta aan de Zee­dijk en la­ter Bi­jou naast Gooi­land. Nu ga je daar­voor naar het Film­the­a­ter aan de He­ren­straat. En lief­heb­bers van seks­films kun­nen in Hil­ver­sum zelfs kie­zen: Ero­ti­ca aan de Vaart­weg of sex­ci­ne­ma Ma­ri­lyn aan de La­ren­se­weg. Bron: Gooi en Eemlander




 

Ga terug

Publicatie datum: 5-11-2017

[Laren in beeld]

[Column]

De Commissaris vertelt.......

13 jan.- De Nieuwjaarsspeech van de Commissaris der Koning van Noord Holland kan ik u zeer aanbevelen, en is een bevlogen geïnspireerde speech, in z’n geheel na te lezen op de website van de Provincie. Remkes staat stil bij de gemeenteraadsverkiezingen van maart 2018, en zegt daarover het volgende  Lees verder

[Activiteiten agenda Laren]

[Kijk op Laren]

Nu of nooit

9 jan.- Vier jaar geleden schreef ik als lijstduwer van Larens Behoud in het campagneboekje. ‘Het is voor mij een vreemd en onbestemd gevoel dat mijn directe betrokkenheid bij de Larense politiek voorbij is. Ik heb het niet echt gewild, maar een chronische ziekte maakte het ondoenlijk.’ Nu vier ja  Lees verder

[Het weer in Laren]

5°Cdo
5°Cvr
4°Cza
4°Czo

[Opinie]

Laren NH wil het nu wel eens weten (van NH)

17 jan.- Klopt het nu wel of niet dat Gedeputeerde Staten een voorstel kreeg voorgelegd waarin de lichte gemeenschappelijke regeling voor de HBEL-dorpen twee jaar langs de kans zou krijgen zichzelf te bewijzen? Eerst vroeg Larens Behoud of dat voorstel van openbaar gemaakt kon worden. Dat weigerde de provincie. Dan weet je natuurlijk het antwoord op de bovenstaande vraag al wel: j  Lees verder

[Nieuws uitzendingen]

  • Bekijk video beelden van de NOS op nos.nl
  • Bekijk video beelden op RTV NH
  • Bekijk video beelden op de website van Radio 6 FM TV

[Schetsen van Laren]

Het was zo vertrouwd!

16 dec.- Mijn duifje is weggevlogenDoor een gat in het dakWaar vele jaren er voorHet stenen duifje bleef kijkenNaar mensen die er langs liepenZomaar kijkend naar zomaar een oud boerderijtjeNaar een gekromd dakDat was het gebruikEen boom deed daar zijn bestEn hield het dak en riet op zijn plekVerbouwen maar, de container is nog niet volMet de restanten van jarenlang woongenotLangs lopen kijken naar een nieuw te bouwen huisIn een straat zonder mestgeurEen huis met een andere grandeurTekening en tekst : Hans Houtkamphanshoutkamp@live.nl  Lees verder

[Volg Larens Behoud op]